تفاوت کمپرسور روتاری با اسکرول در چیست؟

این دو نوع کمپرسور در جنبه‌های مختلفی از جمله اجزا و عملکرد به یکدیگر شباهت دارند، اما در بسیاری از جنبه‌ها نیز تفاوت‌هایی دارند. در این مقاله، هدف ما بررسی تفاوت‌های کمپرسور روتاری و اسکرول است، اما ابتدا ضروری است که شناختی کلی از این دو کمپرسور داشته باشید تا تفاوت‌ها را بهتر درک کنید. پس با ما همراه شوید.

کمپرسور روتاری چیست؟

کمپرسورهای روتاری (rotary) بخشی از ماشین‌های جابجایی مثبت به شمار می‌روند. این نوع کمپرسور در مکان‌هایی که فشار هوا بالا است، کاربرد دارد. کمپرسور روتاری با استفاده از تیغه‌هایی که دارد، فرآیند مکش مبرد را انجام می‌دهد. زمانی که گاز به داخل کمپرسور وارد می‌شود، فشار آن با کمک پره‌ها و تیغه‌ها به سمت لوله‌های خروجی هدایت می‌شود. از جمله مزایای این کمپرسور می‌توان به نصب آسان و تولید هوای با کارایی بالا اشاره کرد.

طرز کار کمپرسور روتاری

عملکرد کمپرسورهای روتاری به طور خاص و متفاوت از کمپرسورهای اسکرول در پنج مرحله انجام می‌شود.

-در مرحله اول، شیر ورودی باز می‌شود و حرکت دورانی پیستون درون محفظه سیلندر آغاز می‌گردد.

-در مرحله دوم، با شروع چرخش پره‌ها در داخل محفظه، خلأ ایجاد می‌شود که موجب مکش گاز از شیر ورودی می‌گردد.

-در مرحله سوم، شیر تخلیه بسته است و چرخش پره‌ها باعث فشرده‌سازی گاز وارد شده در پشت شیر تخلیه می‌شود که این امر به افزایش دما و فشار گاز کمک می‌کند.

-در مرحله چهارم، شیر تخلیه باز شده و گاز با فشار و دمای بالا از سیلندر خارج می‌شود.

-در مرحله پنجم، چرخش ۳۶۰ درجه‌ای پره‌ها در سیلندر به پایان می‌رسد و سیکل عملکرد با رسیدن به نقطه نهایی دوباره به نقطه آغازین خود باز می‌گردد.

کمپرسور اسکرول چیست؟

کمپرسور اسکرول (scroll) که به نام کمپرسور مارپیچی و پمپ اسکرول نیز شناخته می‌شود، نوعی کمپرسور با جابجایی مثبت است که از طریق فشرده‌سازی داخلی هوا یا گاز عمل می‌کند. این کمپرسورها می‌توانند با روغن یا بدون روغن کار کنند و به ویژه در مکان‌هایی که نیاز به هوای تمیز، خشک و عاری از آلودگی روغنی در محفظه تراکم وجود دارد، مناسب‌تر هستند.

طرز کار کمپرسور اسکرول

کمپرسورهای اسکرول به طور کلی به دو نوع مختلف تقسیم می‌شوند: کمپرسورهای با سرعت متغیر و کمپرسورهای با سرعت ثابت. نحوه کنترل این دو نوع متفاوت است، اما هر دو می‌توانند در سه مرحله اصلی هوا را فشرده کرده و آن را برای استفاده در سایر دستگاه‌ها آماده کنند.

-مرحله اول، مرحله مکش است. با شروع به کار دستگاه، هوا از طریق شیر ورودی به داخل کمپرسور وارد می‌شود و سپس رزوه داخلی دستگاه شروع به چرخش می‌کند و جریان گاز را در داخل مارپیچ به دام می‌اندازد.

-در مرحله دوم، که مرحله تراکم نامیده می‌شود، جریان هوا در فضای بین دو مارپیچ به دلیل چرخش مارپیچ‌ها فشرده می‌شود و این امر منجر به افزایش دما و فشار آن می‌گردد.

-مرحله سوم، مرحله تخلیه است. در این مرحله، گاز مبرد به انتهای مسیر می‌رسد و از طریق شیر تخلیه در وسط مارپیچ به بیرون هدایت می‌شود.

۸ تفاوت کمپرسور روتاری و اسکرول

همان‌طور که گفتیم، این دو نوع کمپرسور در جنبه‌های مختلفی با یکدیگر تفاوت دارند که می‌توانید این تفاوت‌ها را در موارد زیر مشاهده کنید:

تفاوت در ظرفیت و فشار

در مقایسه کمپرسور روتاری و اسکرول، باید گفت که کمپرسور روتاری ظرفیت بیشتری دارد و قادر است حجم فشار بیشتری را فشرده کند. در حالی که کمپرسور اسکرول می‌تواند فشار را سریع‌تر فشرده‌سازی کند، اما به طور کلی کمپرسور روتاری از کارایی بالاتری برخوردار است.

تفاوت در ساختار

از نظر ساختار مکانیکی و اجزای تشکیل‌دهنده، کمپرسور اسکرول و کمپرسور روتاری متفاوت هستند. کمپرسور اسکرول شامل دو دیسک یا حلقه متحرک و ثابت است که حلقه متحرک به دور حلقه ثابت می‌چرخد و این چرخش باعث افزایش فشار هوا می‌شود.

در مقابل، کمپرسور روتاری از یک یا چند دیسک تشکیل شده که به یک محور مرکزی متصل هستند و این دیسک‌ها به دور محور مرکزی حرکت می‌کنند. هوا از فضای بین دیسک‌ها جذب شده و در حین چرخش فشرده می‌شود. این فرآیند به صورت متناوب در دستگاه‌های متحرک انجام می‌گیرد.

تفاوت در سطح صدا

کدام کمپرسور، روتاری یا اسکرول، صدای کمتری تولید می‌کند؟ در پاسخ به این سوال باید گفت که کمپرسور اسکرول به دلیل طراحی خاص خود، صدای کمتری نسبت به روتاری ایجاد می‌کند و به عنوان گزینه‌ای کم‌صدا برای نصب شناخته می‌شود.

تفاوت در ابعاد و وزن

یکی دیگر از تفاوت‌های مهم بین کمپرسور روتاری و اسکرول، ابعاد و وزن این دو دستگاه است. کمپرسور اسکرول به دلیل وزن و حجم کمتری که دارد، برای نصب در فضاهای کوچک مناسب‌تر است. در مقابل، کمپرسور روتاری به خاطر ساختار خود، وزن بیشتری دارد و برای فضاهای بزرگ‌تر مناسب‌تر است.

هزینه‌های نصب و تعمیر

کمپرسور اسکرول هزینه کمتری برای خرید و نصب نسبت به کمپرسور روتاری دارد، اما هزینه تعمیرات کمپرسور روتاری کمتر است. کمپرسور اسکرول به دلیل استفاده از قطعات گران‌تر و ساختار پیچیده‌تر، هزینه تعمیرات بالاتری دارد.

تفاوت در طراحی و ساخت

در طراحی و ساخت این دو کمپرسور نیز تفاوت‌هایی وجود دارد. برای مثال، کمپرسور اسکرول دارای دو صفحه فشار و صفحه اسکرول است، در حالی که کمپرسور روتاری شامل یک موتور در حال چرخش است که درون آن فشرده می‌شود.

کدام کمپرسور در فشار بالا پایدارتر است؟

یکی دیگر از تفاوت‌های بین کمپرسور روتاری و اسکرول، عملکرد آن‌ها در فشار است. کمپرسور روتاری به دلیل نوع ساختار خود، برای محیط‌های صنعتی که به فشار بالا نیاز دارند، بسیار مناسب است و می‌تواند فشار را به خوبی حفظ کند. در حالی که کمپرسور اسکرول برای ساختمان‌های تجاری کوچک که به فشار متوسط نیاز دارند، گزینه بهتری است.

تفاوت در عملکرد

عملکرد این دو کمپرسور نیز متفاوت است. هر دو کمپرسور مصرف انرژی مناسبی دارند، اما کمپرسور روتاری به دلیل مصرف انرژی کمتر، عملکرد بهتری نسبت به کمپرسور اسکرول از خود نشان می‌دهد.